De regels rond toegang tot het bevolkingsregister

Algemeen

Een gemeente slaat in het bevolkingsregister alle officiële gegevens op over haar inwoners. Het gaat om de belangrijkste informatie over inwoners zoals adres, geboortedatum en –plaats, burgerlijke staat, eventuele kinderen,… Tegenwoordig is het bevolkingsregister een computerbestand. De wijzigingen vinden soms automatisch plaats, zoals bij een geboorte of een huwelijk. In andere gevallen is het de inwoner zelf die de melding doet, zoals bij een adres- of beroepswijziging.

Het gebeurt dat de gemeente informatie uit het bevolkingsregister verstrekt aan derden of aan bepaalde instanties. Ook de inwoner zelf of de gemeente kan informatie uit deze registers opvragen en gebruiken. Om misbruiken tegen te gaan, bestaat er specifieke regelgeving over het verkrijgen van informatie uit de bevolkingsregisters. Hiervoor is de federale overheidsdienst Binnenlandse Zaken bevoegd. Aangezien de informatie eveneens persoonsgegevens bevat, is niettemin ook de Privacywet van toepassing. De Privacycommissie krijgt geregeld vragen in dit verband, die afkomstig zijn van verschillende bronnen (particulieren, scholen, verenigingen, gemeentebesturen, …) en zich in uiteenlopende contexten situeren, zoals genealogie/heemkunde, wetenschappelijk onderzoek, erfopvolging, schoolomgeving, verenigingsleven, (buiten)gerechtelijke sfeer en gemeentelijke doeleinden.

Achtergrondinformatie

  • Aanbeveling nr. 06/2012 van 2 mei 2012 uit eigen beweging m.b.t. verkrijgen van informatie uit de bevolkingsregisters in toepassing van het koninklijk besluit van 16 juli 1992 betreffende het verkrijgen van informatie uit de bevolkingsregisters en uit het vreemdelingenregister
  • Wet van 19 juli 1991 betreffende de bevolkingsregisters, de identiteitskaarten, de vreemdelingenkaarten en de verblijfsdocumenten en tot wijziging van de wet van 8 augustus 1983 tot regeling van een Rijksregister van de natuurlijke personen (geconsolideerde versie)
  • Koninklijk besluit van 16 juli 1992 betreffende het verkrijgen van informatie uit de bevolkingsregisters en uit het vreemdelingenregister (geconsolideerde versie)
  • Omzendbrief van 7 oktober 1992 betreffende het houden van de bevolkingsregisters en het vreemdelingenregister (geconsolideerde versie)
  • Omzendbrief BB 2011/2 Vlaams Agentschap voor Binnenlands Bestuur van 1 juli 2011 "Raadpleging van de bevolkingsregisters voor interne doeleinden" (geconsolideerde versie)
  • FAQ FOD Binnenlandse Zaken

Wat is een bevolkingsregister?

Elke gemeente moet een bevolkingsregister bijhouden. Wetgeving bepaalt de inhoud ervan, evenals de regels die gemeenten dienen te respecteren om deze registers te houden.

Meer hierover

Wat met genealogie of historisch onderzoek?

De wetgever heeft in een nieuwe gebruiksmogelijkheid voorzien, met name het bekomen van informatie uit de bevolkingsregisters (hetzij via uittreksels of getuigschriften, hetzij via personenlijsten, hetzij via raadpleging) voor genealogische, historische of andere wetenschappelijke doeleinden. Er bestond immers al langer een vraag naar het kunnen bestuderen van deze bevolkingsregisters vanwege onderzoekers uit verschillende disciplines.

Meer hierover

Een uittreksel over iemand opvragen

De mogelijkheid bestaat om over iemand een uittreksel of getuigschrift uit het bevolkingsregister te krijgen.

Meer hierover

Raadpleging door een gemeente of een OCMW

De regelgeving stelt dat een gemeente of een OCMW in welbepaalde gevallen het bevolkingsregister kan raadplegen.

Meer hierover

Personenlijsten krijgen

In principe mogen personenlijsten uit het bevolkingsregister niet aan derden worden verstrekt. Op dit verbod bestaan echter enkele uitzonderingen.

Meer hierover