Onderzoek: de regels op een rij
Het wetenschappelijk congres dat de Commissie organiseerde in november vorig jaar heeft bevestigd dat de meeste onderzoekers de privacyregels niet voldoende kennen, laat staan dat zij ze naleven en toepassen. De Commissie oordeelde bijgevolg dat onderzoekers best wat extra ondersteuning konden gebruiken. De medewerkers van de Commissie die het congres van nabij gevolgd hebben, werkten samen met oud-commissielid en socioloog Erik Van Hove twee brochures uit, een voor historisch onderzoek en een voor biomedisch onderzoek, waarin de regels nog eens worden uitgelegd en op een rijtje worden gezet.
Beide brochures zijn gericht op onderzoekers die in België werken. Wanneer de onderzoeker vanuit België werkt, ook al bestrijkt zijn onderzoek verschillende landen, is hij onderworpen aan de Belgische Privacywet en het uitvoeringsbesluit van deze wet. Een aantal begrippen uit de wet worden eerst in de brochures verduidelijkt, zoals bijvoorbeeld de "verantwoordelijke voor de verwerking", waarna dieper wordt ingegaan op de organisatie van het onderzoek en hoe het bij de Commissie moet worden aangegeven.
Het Koninklijk Besluit ter uitvoering van de Privacywet bevat een zeer specifiek systeem voor wetenschappelijk onderzoek, dat in geen enkel ander EU-land zo gedetailleerd beschreven is. Dit zogeheten "watervalsysteem" wordt dan ook nader beschreven in de brochures. Verder wordt een overzicht gegeven van zowel de rechten van de personen die bij het onderzoek betrokken zijn, als van de plichten van de onderzoekers. Ten slotte wordt nog even stilgestaan bij de bewaring en de beveiliging van gegevens, en welke regels er gelden wanneer een onderzoeker zijn resultaten wil publiceren. U merkt het: erg praktische informatie die elke onderzoeker zeker in praktijk zal kunnen brengen.
Beide brochures, ook wel vademecums genoemd, zijn gratis beschikbaar. U kunt ze in pdf-versie downloaden via het "Lees meer"-blokje rechtsboven op deze pagina, of een papieren exemplaar aanvragen per post. De brochures vormen trouwens een reeks met het eerder gepubliceerde "Vademecum voor de onderzoeker" , dat meer gericht was op sociologisch en statistisch onderzoek. Ook dit vademecum stelt de Commissie nog ter beschikking, zij het enkel in elektron ische versie. Op deze manier hoopt zij concreet bij te dragen tot meer respect voor privacy bij wetenschappelijk onderzoek.
Op vrijdag 25 november 2011 wordt de brochure over historisch onderzoek voorgesteld bij SOMA. Meer informatie vindt u op de website van het SOMA. U kunt de voorstelling gratis bijwonen, maar moet u vooraf wel aanmelden bij dhr. Karel Strobbe (karel.strobbe(at)cegesoma.be).
